Friesland

Het Platform Pesticidenvrij Friesland heeft het “Manifest voor een Schone en Gezonde Leefomgeving in Fryslân" aangeboden aan de Commissaris der Koning, Arno Brok.  In het Manifest staat aangeven dat wij ons namens onze kinderen en kleinkinderen grote zorgen maken over de continue achteruitgang van de natuur, planten en dieren. Het gaat mis met de biodiversiteit en ons water. Belangrijke oorzaak is het grootschalig gebruik van pesticiden.
Tijdens de bijeenkomst werd het schilderij van de Graslandvlinder (symbool van herstel ; geschilderd door Japke Weij) tentoongesteld en het gedicht “De Graslandvlinder” voorgedragen. Tevens werd een speciaal lied gezongen door een ouder over de gevolgen van pesticiden gebruik voor zijn kinderen.
De CdK heeft toegezegd om het manifest bij de Statenvergadering van 18 februari te overhandigen aan alle Statenfracties. Er werden daarna vragen gesteld aan Gedeputeerde de Vries over de gebrekkige handhaving  door overheden.
Bij de bijeenkomst in het Provinciehuis waren velen aanwezig:   gemeenten, burgers, Staten- en Gemeente- raadsleden. Natuurlijk waren er ook leden van de Grootouders voor het Klimaat afdeling Friesland om het Manifest te ondersteunen.

“Betekenisvol ouder worden” de 'Epo van Douma Lezing' door Filosoof dr. Suzanne Biewinga in de culturele dorpskerk van Huizum

Suzanne Biewinga promoveerde op 70 jarige leeftijd op “ouder worden als ervaring”

en deed onderzoek naar een nieuwe filosofie over ouder worden. Haar lezingen trekken volle zalen!

Goed en mooi ouder worden is niet: jong blijven!

Suzanne gaf tijdens de Epo van Douma lezing in het cultureel kerkje van Huizum een lezing over wat ouder worden door klassiek filosofen is beschreven en wat er in de huidige tijd over wordt geschreven.

Wat is er dan mooier als afsluiting van deze avond om de Grootouders voor het Klimaat het laatste woord te geven.

Wij werden gevraagd om de avond af te sluiten met een prikkelende, gesproken column. Het thema was “betekenisvol ouder worden”. De gesproken column werd voorgedragen door Hilly Hoitema en Liesbeth Woudstra met als beeldmateriaal “de toekomststoel”

We kregen veel respons van mensen uit de zaal.

Een klein stukje uit de gesproken column:

Grootouders die zich inzetten voor klimaatacties vormen een

opvallende stoet:

Spandoeken, grijze haren, stevige wandelschoenen, en een

moreel kompas dat nog prima werkt.

Ze staan op pleinen, schrijven ingezonden brieven en sturen

lastige vragen naar politieke partijen. Niet omdat het hip is

maar omdat het nodig is!

"Voor mijn kleinkinderen" zeggen ze dan. Dat klinkt bijna

lieflijk, maar vergis je niet:

Deze generatie schreeuwt om radicale duurzaamheid.

Want wie eenmaal de toekomststoel heeft neergezet, kan niet

meer doen alsof het morgen vanzelf wel goed komt.

Hilly Hoitema en Liesbeth Woudstra,

Namens de Grootouders voor het klimaat Fryslân

Breng deze zomer een bezoek aan Leeuwarden want daar kun je de reuze toekomststoel van de Friese grootouders bewonderen. De stoel van wel 4 meter hoog staat te pronken in Bouwurk een klimaat-kunst manifestatie van Arcadia in Leeuwarden. Twee maanden lang worden hier talloze activiteiten georganiseerd rondom het  thema gemeenschap (Mienskip). Overal om ons heen zien we dat mensen, bedrijven en organisaties aan een mooiere wereld werken, aan een mooiere straat en wijk, aan een gezondere akker en natuurgebied. Dat geeft hoop! Kom langs, doe mee en beleef Bouwurk. Zie voor het programma Arcadia Leeuwarden- Fryslân

Voor wie niet bekend is in Leeuwarden: Bouwurk staat op de plek waar ooit in het jaar 1530 het schip van een nieuwe kathedraal zou verrijzen. Deze werd uiteindelijk niet gebouwd vanwege de te zachte ondergrond. Alleen de toren, de Oldehove genoemd, kwam gereed maar zakte al tijdens de bouw scheef in de grond.

De Pakes en Beppes Fryslan hebben samen met studenten van het ROC Leeuwarden de reuze toekomststoel gebouwd. Deze komt in het midden van Bouwurk te staan. Kinderen kunnen erop klimmen en met behulp van een QR code een filmpje zien over hoe mooi de aarde kan zijn als we er beter voor zorgen. Het filmpje is gemaakt door studenten van de opleiding film en design van de Hogeschool Leeuwarden. Bekijk de video hier.

Wij hopen dat zoveel mogelijk grootouders uit het land deze zomer naar Friesland komen om samen met hun kleinkinderen de reuze toekomststoel te bekijken en mee te doen met de activiteiten in Bouwurk.

Grootouders Fryslân doen ook mee!
De website van Arcadia laat zien wat er vanaf 17 mei allemaal staat te gebeuren in Friesland. De agenda wordt wekelijks aangevuld en binnenkort staan wij daar tussen met een grote Toekomststoel. In samenwerking met onderwijsorganisatie Firda gaan studenten de Toekomststoel in groot formaat bouwen.
We laten weer van ons horen!

Op zaterdag 22 maart 2025 opende het gemeentehuis in Leeuwarden de deuren voor de Duurzame Markt. Van 12.00 tot 16.00 uur veranderde de hal in een levendig Groen Marktplein waar hergebruik, vergroening en duurzame voeding centraal stonden. De markt maakt deel uit van de Week van de Circulaire Economie en biedt volop inspiratie voor iedereen die bewuster en duurzamer wil leven.
Ook wij, Grootouders voor het Klimaat Fryslân, waren uitgenodigd voor de Groene Markt. Ondanks het mooie weer werd de Groene Markt goed bezocht en vonden er interessante gesprekken plaats. Over belangstelling niet te klagen. Aan jong en oud konden we onze boodschap uitdragen!

Vooral zorgen voor kinderen en ouderen
Donderdag 6 maart 2025 kwamen rond de 140 omwonenden, boeren, politici en Grootouders van het  Klimaat Fryslân op uitnodiging van Bewonersgroepen uit De Fryske Marren, Heerenveen en Opsterland naar een informatieavond in Heerenveen. Deskundigen vertelden wat de effecten zijn van chemische bestrijdingsmiddelen en wat provincie en gemeente daaraan kunnen doen.
De cijfers geven reden tot zorg voor de kinderen en ouderen in een cirkel van 250 meter. Ook het nog niet geboren kind loopt risico, dus ook zorgen voor zwangere vrouwen.
Kinderen zijn kwetsbaar, omdat in de groeifase, bij de celdeling, de giffen uit de bestrijdingsmiddelen een kans krijgen zich in het lichaam te nestelen. De ouderen zijn kwetsbaar doordat hun lichaam minder goed in staat is problemen op te lossen.
Zowel Landelijk als ook Provinciaal blijven Grootouders Fryslân aandacht vragen voor Gewasbestrijdingsmiddelen.

Maandagavond 17 maart 2025 waren Grootouders aanwezig in het Landbouwmuseum Leeuwarden die in het teken stond van het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen en de zorgen van omwonenden.
De dialoog werd gestart met een bijdrage van mw. Dr. Aleid Dik, Planteziektenkundige en gespecialiseerd in niet-chemische gewasbescherming.
De zorgen vanuit bewoners werden verwoord door Hans van der Werf, directeur van de FMF.
Na de inleiding van beide personen vond er een gesprek plaats door de aanwezigen.

In de provincie Friesland waren tijdens de Nationale Klimaatweek verschillende Klimaatactiviteiten.

Afgelopen zaterdag waren we aanwezig op de Duurzame Markt: Happy Energy Festival in Leeuwarden. Mooie gesprekken over de toekomst voor de volgende generaties. We ontmoetten daar veel jonge mensen die de verbinding zochten. Er gaan vast mooie samenwerkingsprojecten ontstaan!

De eerste Toekomststoel van de Grootouders voor het Klimaat Fryslân is in ontvangst genomen door Avine Fokkens-Kelder, Burgemeester van Heerenveen.

Tijdens de raadsvergadering is de stoel door Corina van Arnhem, voorzitter van de landelijke groep en ook voorzitter van de Friese groep aangeboden, onder toeziend oog van verschillende Grootouders uit Friesland. Theo Oudega hield, geholpen door zijn kleinzoon Finn een toespraak. We hebben ons zelf voor over ongeveer 3 maanden weer uitgenodigd om te zien wat er intussen op het gebied van Klimaateffecten is gedaan.

Tijdens de Landelijke Inspiratiedag hebben wij een poster gepresenteerd waarop onze gedane acties zijn uitgebeeld én wat onze toekomstplannen zijn.

Op dinsdagochtend 10 september kwamen de leden van “Grootouders voor het Klimaat” bij elkaar voor de cursus “voeren van Klimaatgesprekken”. De cursus werd gegeven in de prachtige Oranjezaal van het stadhuis te Leeuwarden.
Gesprekscoaches Marieke en Joris vertoonden een PowerPoint en aan de hand van de theorie van Joanna Macy leerden wij over de beginselen van gespreksvoering. Een rondje “quilty pleasures” was een leuke energizer. Als laatste onderdeel waaierden wij in groepjes uiteen om klimaatgesprekken te oefenen. Het was een inspirerende bijeenkomst.